مشکوة

مشکوة

حقیقت غیرت و شاخص‌های شناختی و عاطفی آن

نوع مقاله : علمی _ ترویجی

نویسنده
رضا کریمی
طلبه سطح 3 حوزه علمیه قم.
10.22034/mishkat.2025.484511.2447
چکیده
غیرت از صفات والای انسانی بوده و واکنشی فطری و حساسیتی مراقبتی است که فرد را برای دفاع از ارزش­‌های انسانی­_ ­­الهی یا حقوق اختصاصی­‌اش رودر­روی متجاوز قرار می‌دهد و با رشد ایمان تکامل می­‌یابد. پژوهش حاضر حقیقت غیرت را به روش توصیفی­_ تحلیلی از منابع نقلی تبیین کرده و به ذکر شاخص‌­های شناختی و عاطفی آن پرداخته است. انسان غیور غیرت را در حوزۀ شناختی، ارزشی عالی می‌داند و ناموس مردم را ناموس خود می‌­بیند. او در مرتبه‌­ای بالاتر، دین را نیز ناموس خود به‌شمار می‌­آورد و در دفاع از آن، نگاهی مقاومتی دارد. چنین شخصی در حوزۀ هیجان نیز خشم و اندوه و حبّ و بغض را بروز می‌دهد و نسبت به حراست از حریم ناموس خود بی‌تفاوت نیست.
کلیدواژه‌ها
غیرت
حراست از دین
حفظ ناموس
شاخص‌های شناختی
شاخص‌های عاطفی
موضوعات

عنوان مقاله English

The Reality of Honor and its Cognitive and Emotional Indicators

نویسنده English

Reza Karimi
Student at Level 3 of the Qom Seminary, lecturer at the Specialized Institute for Promotion
چکیده English

Honor is one of the noble human traits and is a natural reaction, as well as a sensitive vigilance that compels an individual to defend their human and divine values or personal rights against transgressors, developing further with the growth of faith. This research elucidates the essence of honor through a descriptive-analytical method sourced from religious texts, specifying its cognitive and emotional indicators. A zealous person considers honor to be a supreme value in the cognitive domain and views the honor of others as equivalent to their own. At a higher level, they also regard their faith as part of their honor and take a resistant stance in its defense. Such an individual expresses emotions of anger, sorrow, love, and aversion, showing no indifference toward protecting the sanctity of their honor.

کلیدواژه‌ها English

Honor
defense of faith
preservation of honor
cognitive indicators
emotional indicators
  1. قرآن کریم، ترجمه: حسین انصاریان (نرم‌افزار حبل المتین).
  2. نهج­البلاغه، ترجمۀ محمّد دشتی، مشهور، قم، 1379ش.
  3. نهج­الفصاحه؛ کلمات قصار پیامبر؟ص؟، گردآوری و ترجمۀ ابوالقاسم پاینده، دنیای دانش، تهران، 1382ش.
  4. انصاری، خواجه عبدالله، مجموعۀ رسائل فارسی خواجه عبدالله انصاری، محمّدسرور مولایی، توس، تهران، 1377ش.
  5. ابن بابویه، محمّد بن علی، من لا یحضره الفقیه، تصحیح: علی‌اکبر غفاری، دفتر انتشارات اسلامی، قم، 1413ق.
  6. ابن شعبه حرانی، حسن بن علی، تحف العقول، تصحیح: علی‌اکبر غفاری، جماعة المدرّسین، قم، 1404ق.
  7. ابن طاووس، على بن موسى، الطرائف فی معرفة مذاهب الطوائف، تحقیق: عاشور علی، خیام، قم، 1400ق.
  8. ابن فارس، أحمد بن فارس، معجم مقاییس اللغة، مکتب الأعلام، قم، 1404ق.
  9. ابن منظور، محمّد بن مکرّم، لسان العرب، دار الفکر، بیروت، 1414ق.
  10. امام خمینی، روح­الله، تحریر الوسیله، مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی، تهران، 1434ق.
  11. دهخدا، علی­اکبر، لغت­نامه، موسسۀ لغت‌نامه دهخدا، تهران1390.
  12. راغب اصفهانی، مفردات ألفاظ القرآن، دار الشامیة، بیروت، 1412ق.
  13. رستگاری، مرتضی، «غیرت دینی و امر به معروف تسامح و اعتدال در مکتب فاضلین نراقی»، پیام حوزه، سال نهم، شمارۀ 33، 1381ش.
  14. سیاح، احمد، فرهنگ بزرگ جامع نوین، انتشارات اسلام، تهران، 1380ش.
  15. شلیت، وندی و دیگران، فمنیسم در آمریکا تا 2003، ترجمۀ معصومه محمّدی، دفتر نشر معارف، تهران، 1383ش.
  16. شهری، محمّد، «غیرت در بینش عرفانی»، کیهان اندیشه، شمارۀ 41، فروردین و اردیبهشت 1371ش.
  17. شیخ حر عاملى، محمد بن حسن، وسائل الشیعة، ناشر: مؤسسه آل البیت، چاپ اول، قم، 1409ق.
  18. طباطبایی، محمّدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، بیروت، 1351ش.
  19. طریحی، فخرالدین بن محمّد، مجمع البحرین، المکتبة المرتضویة، تهران، 1375ش.
  20. عسکری، حسن بن عبدالله، الفروق فی اللغة، دار الآفاق الجدیدة، بیروت، 1400ق.
  21. قمى، شیخ عباس، سفینة البحار، اسوه، قم، 1414ق.
  22. کلینى، محمّد بن یعقوب، الکافی، تصحیح: علی‌اکبر غفاری، دار الکتب الإسلامیة، تهران، 1407ق.
  23. لیثى واسطى، على بن محمد، عیون الحکم و المواعظ (للیثی) ناشر: دارالحکم، چاپ اول، قم، 1376 ش.
  24. مطهری، مرتضی، مجموعۀ آثار، انتشارات صدرا، تهران، 1383ش.
  25. مفید، محمّد بن محمّد، الأمالی، کنگرۀ شیخ مفید، قم، 1413ق.
  26. مقرم سیّد عبدالرضا، مقتل الحسین ؟ع؟، ترجمۀ علی مخدومی، انتشارات نصایح، قم، 1387ش.
  27. مکارم شیرازی، ناصر و دیگران، تفسیر نمونه، دارالکتب الاسلامیه، تهران، 1371ش.
  28. نراقی، احمد، معراج السعاده، هجرت، قم، 1378ش.
  29. نراقی، مهدی، جامع السّعادات، تصحیح: کلانتر محمّد، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، بیروت، بی­تا.
  30. نورى، حسین بن محمّدتقى، مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، مؤسسۀ آل البیت، قم، 1408ق.

سایت­ها

  1. «سخنرانی آیة­الله جوادی آملی در تاریخ 18/6/1391».

https://eitaa.com/a_javadiamoli_doross   

  1. سایت خبرگزاری دفاع مقدس. https://defapress.ir/
  2. «سخنرانی آیت­الله محمدتقی مصباح یزدی در تاریخ 7/3/1396».

https://mesbahyazdi.ir/node/

  1. «سخنرانی مقام معظم رهبری در تاریخ 1/3/81 در دیدار با خانواده­های شهدا».

https://www.rajanews.com/news/

  1. «معنا و مفهوم شاخص در انجام پایان­نامه و مقاله».

https://forooghepasargad.com/mainPage/NewsMain/details/ Indicator